Wakacje w sieci czy uzależnienie od internetu?

4.08.2025 r. l Bożena Uścińska

– Mamo, jesteście już na plaży? – pytasz teściową, która w tym roku zgodziła się pojechać z twoim mężem i trójką dzieci nad polskie morze. Ty spędzasz lato w pracy. Pocieszasz się jedynie, że skoro teraz dyżurujesz w szpitalu, to wigilię i Boże Narodzenie spędzisz w domu.

– Żartujesz? – słyszysz w odpowiedzi. – Tylko Ingusia już wstała. Kochane dziecko! Zjadła śniadanie i teraz siedzi ze mną, rysuje. Stara się nie hałasować, bo tatuś i bracia jeszcze śpią. Odsypiają zarwaną noc.

– Co? Chłopaki jeszcze w łóżkach? – wybuchasz.  – Jest prawie wpół do pierwszej. Niech mama ich natychmiast obudzi!

– Nie zamierzam się z nimi użerać. Przed trzecią nie wyciągnę ich z barłogów – protestuje twoja rozmówczyni.

– Z barłogów?

– Tak – wzdycha teściowa. – Piotrek i Marek prawie nie wychodzą z łóżek. Nie chowają pościeli. Żebyś zobaczyła ich tapczany! Wszystko tam jest – brudne ubrania, pudełka po pizzy, jakieś pojemniki. Co jest na podłodze, możesz sobie wyobrazić. Niestety, nie myją się i nie zmieniają bielizny. Ręce opadają.    

– Dlaczego jeszcze śpią? – pytasz, choć doskonale znasz odpowiedź.

– No jak to? – słyszysz westchnienie. – Chłopcy grali do rana, a twój mąż do czwartej pisał coś na komputerze dla nowego klienta. Mówił, że to pilne i musi zdążyć przed końcem urlopu.

– Co z posiłkami? 

– Tylko ja i Ingusia jemy śniadania i obiady – pada odpowiedź, która wywołuje twoją złość. – Piotrek i Marek zamawiają wieczorem pizzę. Mają zapas coli i chipsów.

– A Jacek?

– Wczoraj pierwszy raz od tygodnia był z nami na obiedzie. Znalazł smażalnię, gdzie można dobrze i niedrogo zjeść, więc może i dzisiaj pójdzie – odpowiada teściowa.   

– Mamo, tak wygląda każdy wasz dzień? Chłopcy w ogóle wychodzą z hotelu?  

– Raczej nie – słyszysz. – Co dzień namawiam ich na plażę, ale opalanie ich nudzi. Szkoda, bo są tacy bladzi. Nie obraź się, ale według mnie nie wyglądają zdrowo.

– Mamo, wiem – irytujesz się, bo jako lekarka zdajesz sobie sprawę, że twoi synowie zbyt mało czasu spędzają na świeżym powietrzu. Martwi cię również, że się garbią i zaczynają tyć. A Marek niedawno zaczął skarżyć się na ból nadgarstków i kciuków.

– Przepraszam, Marylko, nie chciałam cię zdenerwować.

– Ale masz rację! – wzdychasz. – Dlatego wybrałam ośrodek, w którym jest basen, kort i boisko do siatkówki. Miałam nadzieję, że chłopcy pograją z rówieśnikami, może się z kimś zaprzyjaźnią.

– Nie wydaje mi się, żeby znaleźli jakieś towarzystwo. Myślałam, że chociaż dyskoteka ich skusi, ale nie poszli – dodaje twoja teściowa.

– Przecież są w wieku, kiedy chłopcy interesują się już  dziewczynami... Liczyłam, że podczas wakacji któryś przeżyje pierwsze zauroczenie – mówisz niepewna, jak to wyznanie przyjmie babcia twoich synów. – Obawiam się, że będzie z nimi jak z tymi nastolatkami, o których tyle się teraz mówi. W realnym świecie nie potrafią znaleźć przyjaciół, sympatii.  

– Ja to się martwię, że jak nie zmienią trybu życia, to się opuszczą w nauce. Co można zwojować w szkole po nieprzespanej nocy? Jacek mówił, że często się spóźniają albo w ogóle nie przychodzą na pierwsze lekcje. To się źle skończy – ostrzega twoja teściowa. – Marylko, musisz coś zrobić, zanim będzie za późno. 

–  Sama nie dam rady – odnosisz głos. – Potrzebuję pomocy Jacka, ale on nic nie robi! Obiecywał na przykład, że poćwiczy z synami w siłowni. W hotelu są dwie – obok sauny i na zewnątrz budynku. Byli chociaż raz?  

– Jacek musi pracować – pada zdanie, które ostatecznie pozbawia cię złudzeń, że twój mąż zajmuje się dziećmi.  

– Mamo, przestań go bronić! – krzyczysz. – Jest tak samo uzależniony od komputera, jak chłopcy. – Trudno na niego liczyć. Przed wyjazdem planował wycieczki, ale jeszcze nigdzie was nie zabrał. Prosiłam, żeby chłopcy regularnie jedli i co? Żywią się byle czym i kiedy popadnie. Czy chociaż pomaga ci w opiece nad Ingą?  

– Nie narzekam – słyszysz wymijającą odpowiedź.

– Mamo, musimy spojrzeć prawdzie w oczy! Twój syn i wnuki są uzależnieni od internetu. I to chyba przeze mnie. Nie wyznaczyłam im w odpowiednim czasie granic.

– Marylko przesadzasz z tym obwinianiem się! – oponuje teściowa. – Nie jest chyba aż tak źle. Chłopcy tylko trochę przesadzają z grami, ale oskarżać Jacka o uzależnienie od komputera? Jak ma zarabiać pieniądze?  

– Tak, żeby nie zaniedbywać ważnych obowiązków, na przykład rodzicielskich! – mówisz coraz bardziej podniesionym głosem. –Niedawno oglądałam film dokumentalny o uzależnieniu od komputera. Młodzież powinna spędzać przed ekranem nie więcej niż dwie godziny.

– A dorośli?

– Nie podobała mi się sugestia, że mogą spędzać tyle czasu, ile potrzebują, by skutecznie wykonać zadania zawodowe – stwierdzasz. –  Który uzależniony powie, że mógł krócej siedzieć przed ekranem, a i tak dobrze wykonać swoją pracę? 

Uzależnienie od internetu

– Znalazłam niedawno definicję uzależnienia od internetu – kontynuujesz. – Jest to rodzaj uzależnienia behawioralnego, polegającego na nadmiernym i niekontrolowanym zaangażowaniu w korzystanie z jego zasobów. U osób dotkniętych tym uzależnieniem obserwujemy:

• utratę kontroli nad czasem spędzanym online,
• zaniedbywanie swoich obowiązków,
• stosowanie internetu jako głównego źródła rozrywki i satysfakcji. 

Skutkiem uzależnienia bywa pogorszenie jakości życia oraz zdolności do efektywnego funkcjonowania w realnym środowisku społecznym.

– Widzę, że trzeba jak najszybciej oderwać naszych mężczyzn od ekranów! – słyszysz po drugiej stronie.

– Trzeba! – potwierdzasz. – I być gotowym na konsekwencje odstawienia: obniżenie nastroju, narzekanie na brak zajęcia, nudę, nerwowość i drażliwość, awantury, konflikty, kłamstwa i podstępy, by  znaleźć dostęp do komputera. Koleżanki mówiły, że tak zachowywały się ich dzieci, kiedy schowały im telefony i wzięły pod klucz domowe laptopy.

– To co robić? Jestem przerażona tym, co mówisz!

– Po wakacjach skontaktuję się ze specjalistą, by ustalić plan przywrócenia kontroli nad korzystaniem z internetu – postanawiasz nagle. – Wiem, że nie będzie łatwo, ale sprawy zaszły za daleko! A zacznę od rozmowy z Jackiem, to on musi stać się dobrym przykładem dla synów.

Artykuł jest częścią cyklu „Głowa w równowadze”, w których psycholog Bożena Uścińska pomaga swoim czytelnikom i pacjentom Przychodni Miejskiej w Pieszycach spojrzeć na codzienne życie i spotykające nas wszystkich dylematy, trudności i problemy z perspektywy naszego własnego dobrostanu.

Zachęcamy do czytania, dumania i dzielenia się z nami swoimi spostrzeżeniami. Kolejny tekst już za dwa tygodnie.

Zobacz również: